Khi nói đến một “hệ điều hành cá nhân”, ta dễ hình dung một nơi chứa lịch, tài liệu, công việc và những trợ lý AI. Tôi cũng quan tâm đến cách các phần ấy có thể kết nối. Nhưng nếu bắt đầu bằng danh sách tính năng, hệ thống có thể trở nên rất đầy mà đời sống của người dùng vẫn không nhẹ hơn. Vì vậy, câu hỏi đầu tiên tôi muốn đặt ra là: điều gì đang khiến một người phải mang quá nhiều thứ trong đầu?
Có thể đó là những quyết định bị trì hoãn vì thiếu thông tin. Có thể là kiến thức học được rồi thất lạc giữa các ứng dụng. Có thể là một việc quan trọng luôn bị đẩy xuống dưới những việc khẩn cấp. Những tình huống ấy khác nhau, nhưng cùng chỉ về một nhu cầu: có một cấu trúc giúp con người nhìn rõ hơn, nhớ đúng hơn và chọn có chủ đích hơn. Công cụ chỉ có ý nghĩa khi phục vụ nhu cầu đó.
VO DUONG AI là nơi tôi đang theo đuổi câu hỏi này. Những hướng như Học viện AI, Companion, CKOS và AI Workspace nằm ở các trạng thái phát triển, định hướng khác nhau; tôi không muốn gọi chúng là một hệ sinh thái đã hoàn tất. Điều tôi muốn giữ nhất quán là vai trò của công nghệ: giúp người dùng học cách sử dụng AI, hình thành cách làm việc của riêng mình và xây được những hệ thống có thể kiểm tra, điều chỉnh. Một trợ lý tốt không nên khiến người dùng phụ thuộc vào vẻ thông minh của nó. Nó nên giúp họ hiểu việc mình đang làm rõ hơn.
Vì thế, tôi muốn thử đánh giá mỗi thành phần bằng những câu hỏi rất thực tế. Nó giải quyết sự lúng túng nào? Sau khi dùng, người ta có tự đưa ra quyết định tốt hơn không? Thông tin đưa vào có được giữ đúng ngữ cảnh và đúng quyền riêng tư không? Nếu tắt công cụ ấy đi, người dùng có còn giữ được điều mình đã học? Những câu hỏi này có thể làm một ý tưởng trông bớt hào nhoáng, nhưng chúng bảo vệ giá trị lâu dài của nó.
Tôi chưa biết hình thức cuối cùng của một hệ điều hành cá nhân sẽ như thế nào. Có thể nó phải thay đổi nhiều lần khi gặp nhu cầu thật. Điều tôi biết là không nên bắt đầu từ lời hứa “AI sẽ làm mọi thứ”. Tôi muốn bắt đầu từ con người với giới hạn về thời gian, sự chú ý và khả năng ghi nhớ của họ. Nếu một hệ thống giúp họ bớt phải giữ mọi thứ trong đầu để có thể sống và làm việc tỉnh táo hơn, nó đã đi đúng hướng.