← Tất cả bài viếtTHINKING / GHI CHÉP

THE BUILDER’S HOME THINKING

Sau khi công nghệ giúp ta nhanh hơn

AI có thể trả lại thời gian. Chính con người phải quyết định khoảng thời gian ấy sẽ được lấp đầy bằng điều gì.

Công nghệ có thể rút ngắn nhiều công việc. Một hệ thống tốt giúp ta bớt lặp lại, tìm được thông tin đúng lúc và dành sự tập trung cho câu hỏi khó hơn. Tôi quan tâm đến AI vì khả năng đó. Nhưng tốc độ chỉ giải quyết nửa đầu của vấn đề. Nửa còn lại thường bị bỏ qua: khi có thêm thời gian, ta sẽ dùng nó để sống tốt hơn hay chỉ để nhận thêm việc?

Nếu một công cụ giúp hoàn thành trong một giờ việc trước đây mất ba giờ, hai giờ còn lại không tự biến thành tự do. Chúng có thể nhanh chóng bị lấp bởi một danh sách mới. Vì thế, tôi nghĩ hiệu quả cần đi cùng chủ đích. Trước khi hỏi công nghệ làm được gì, tôi muốn hỏi việc nào thực sự cần làm, việc nào nên giao cho máy và phần nào con người cần tự chịu trách nhiệm.

Đó là một câu hỏi thiết kế, đồng thời là một câu hỏi về cách sống. Tôi đang xây dựng VO DUONG AI với định hướng để AI trở thành công cụ học hỏi, làm việc và tổ chức hệ thống cá nhân. Tôi không muốn “hệ điều hành cho con người” chỉ có nghĩa là nhiều trợ lý hơn, nhiều bảng điều khiển hơn hay nhiều câu trả lời tức thì hơn. Nếu nó có giá trị, người sử dụng cần hiểu mình đang quyết định điều gì, có thể kiểm tra điều máy đưa ra và biết khi nào nên dừng lại để tự suy nghĩ.

Có những việc tăng tốc là hợp lý: sắp xếp tư liệu, nhìn thấy các lựa chọn, phát hiện một khoảng trống trong kế hoạch. Có những việc tôi muốn giữ nhịp chậm: lắng nghe một người, cân nhắc tác động của quyết định, xác nhận một thông tin trước khi công bố. Tốc độ trong trường hợp thứ hai có thể làm giảm chất lượng của điều mà ta đang cố bảo vệ. Một câu trả lời đến nhanh không đương nhiên là một câu trả lời đã được hiểu.

Tôi nhìn AI như một đòn bẩy. Nhưng đòn bẩy luôn cần một điểm tựa. Với tôi, điểm tựa ấy là khả năng phán đoán của con người, quyền riêng tư và sự thành thật về điều mình biết cũng như chưa biết. Nếu công nghệ trả lại cho ta một khoảng thời gian, tôi muốn khoảng thời gian đó có cơ hội trở thành sự chú tâm: cho một công việc đáng làm, một cuộc trò chuyện không vội, hoặc một khoảng lặng đủ để hỏi lại mình đang xây dựng điều gì.